Imieniny 1 grudnia

🎉 Święta i obchody

W Polsce

• rozpoczynają się „Dni Walki z Gruźlicą i Chorobami Płuc” (do 10 grudnia; Światowy Dzień Gruźlicy obchodzony jest 24 marca)

Międzynarodowe

• Światowy Dzień AIDS (ustanowione w 1988 roku przez Zgromadzenie Ogólne ONZ)
• Rozpoczyna się „Europejski Tydzień Autyzmu” (do 7 grudnia)

W Kościele katolickim

• św. Aleksander Briant (męczennik)
• św. Blanka Kastylijska (królowa)
• św. Edmund Campion i św. Robert Southwell (męczennicy)
• św. Eligiusz z Noyon (biskup)
• bł. Jan z Vercelli (zakonnik)
• bł. Karol de Foucauld (prezbiter)
• bł. Maria Klementyna Anuarita Nengapeta (męczennica)
• bł. Maria Róża Pellesi (zakonnica, apostołka edukacji)
• św. Natalia z Nikomedii (męczennica)
• św. Projektus, diakon i męczennik
• św. Rudolf Sherwin (męczennik)
• św. Tudwal (†564)

Niektóre obchody to dni nieoficjalne lub branżowe (nie są dniami wolnymi). Dzień wolny od pracy oznaczamy wprost.

📜 Tego dnia w historii Polski

• 1338 W kościele pod wezwaniem św. Jana w Warszawie sędziowie papiescy ogłosili pozew w sprawie zatargu między królem Polski Kazimierzem III a zakonem krzyżackim o ziemię chełmińską i dobrzyńską. W dokumencie umieszczono pierwszy oficjalny opis Warszawy. (688 lat temu)
• 1469 Podczas Sejmu w Piotrkowie wielki mistrz krzyżacki Heinrich Reuss von Plauen złożył hołd lenny królowi Kazimierzowi IV. (557 lat temu)
• 1602 Wojewoda krakowski Mikołaj Zebrzydowski wydał akt fundacyjny sanktuarium pasyjno-maryjnego w Kalwarii Zebrzydowskiej. (424 lata temu)
• 1637 W archikatedrze we Lwowie książę Jeremi Wiśniowiecki poślubił Gryzeldę Zamoyską. (389 lat temu)
• 1774 W Dukli odbyły się ślub i jedno z większych w Polsce wesel. Pobrali się Stanisław Szczęsny Potocki i Józefina Amalia Mniszchówna. (252 lata temu)
• 1810 Stanisław Kostka Zarzecki został prezydentem Krakowa. (216 lat temu)
• 1815 Car Rosji i król Polski Aleksander I Romanow mianował gen. Józefa Zajączka namiestnikiem Królestwa Polskiego oraz wydał ukaz wprowadzający nowy system monetarny, w którym 1 złoty polski był równy 30 groszom. (211 lat temu)
• 1819 Aleksander I Romanow wydał dekret podnoszący status Administracji Leśnej Rządowej do rangi Królewskiego Korpusu Leśnego (KKL). W dekrecie tym wydzielono z administracji państwowej służbę leśną, zaistniała więc konieczność ustanowienia dla niej także oddzielnego munduru, który stał się pierwszym w dziejach Polski narodowym uniformem leśnym – w części kraju pozostającej w unii personalnej z Rosją. (207 lat temu)
• 1826 Ukazało się pierwsze wydanie dziennika „Gazeta Polska“. (200 lat temu)
• 1830 Powstanie listopadowe: W warszawskim ratuszu zostało założone Towarzystwo Patriotyczne z Joachimem Lelewelem i Maurycym Mochnackim na czele. (196 lat temu)
• 1846 Kolej Warszawsko-Wiedeńska została doprowadzona do Częstochowy. (180 lat temu)
• 1857 Została uruchomiona latarnia Morska Świnoujście. (169 lat temu)
• 1881 Rozpoczęto wydobycie w późniejszej KWK „Centrum” w Bytomiu. (145 lat temu)
• 1893 W Warszawie powstało pierwsze nieoficialne kółko esperanckie, do którego m.in. należeli Leo Belmont, Wilhelm Rubin i Józef Waśniewski. (133 lata temu)
• 1899 W Krakowie ukazało się pierwsze wydanie miesięcznika kobiecego Przodownica. (127 lat temu)
• 1916 Legiony Polskie wkroczyły do Warszawy. (110 lat temu)
• 1918 Szachownica lotnicza stała się oznaką polskiego lotnictwa wojskowego. (108 lat temu)
• 1920 Na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie założono Białoruski Związek Studentów. (106 lat temu)
• 1921 Przedsiębiorstwo Radjopol jako pierwsze w kraju rozpoczęło produkcję lamp elektronowych. (105 lat temu)
• 1922 Na swym pierwszym posiedzeniu zebrał się Sejm I kadencji, który na swego marszałka wybrał Macieja Rataja. (104 lata temu)
• 1939 Okupacyjne władze niemieckie w Warszawie wydały rozporządzenie o noszeniu przez wszystkich Żydów opasek z Gwiazdą Dawida. (87 lat temu)
• 1944 Ukazało się pierwsze wydanie Polskiej Kroniki Filmowej. (82 lata temu)
• 1945 Mieszkańcy Grójca zaatakowali miejskie więzienie w celu odbicia więźniów politycznych, co spotkało się z ostrą reakcją funkcjonariuszy MBP i wywołało rozgłos w kraju. (81 lat temu)
• 1946 Piłkarze Polonii Warszawa wygrali 3:2 decydujący mecz z AKS Chorzów i zdobyli pierwsze po II wojnie światowej mistrzostwo Polski, znane również jako „mistrzostwo na gruzach” (Polonia została również pierwszym mistrzem Polski pochodzącym z Warszawy). (80 lat temu)
• 1946 Powstała Szkoła Inżynierska w Szczecinie. (80 lat temu)
• 1949 Powstała Politechnika Białostocka. (77 lat temu)
• 1950 W trakcie budowy osiedla Muranów C odnaleziono drugą część Archiwum Ringelbluma, umieszczoną w dwóch metalowych bańkach na mleko. (76 lat temu)
• 1962 Kościół pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Warszawie, w związku z budową trasy W-Z i poszerzaniem ulicy Leszno (w tym czasie al. gen. Karola Świerczewskiego), został w nocy z 30 listopada na 1 grudnia przesunięty o 21 metrów do tyłu. (64 lata temu)
• 1963 W zakładach mechanicznych Ursus wyprodukowano 100-tysięczny ciągnik. (63 lata temu)
• 1964 We Wrocławiu powstał pierwszy w kraju zakład informatyczny ZETO. (62 lata temu)
• 1968 Paprykarz szczeciński otrzymał znak jakości „Q”. (58 lat temu)
• 1970 Kazimierz Górski został selekcjonerem reprezentacji Polski w piłce nożnej. (56 lat temu)
• 1971 Ukazało się pierwsze wydanie kieleckiego dziennika regionalnego Echo Dnia. (55 lat temu)
• 1977 Otwarto Tor Poznań. (49 lat temu)
• 1980 Premiera filmu Tango ptaka w reżyserii Andrzeja Jurgi. (46 lat temu)
• 1980 Władze ZSRR przekazały gen. Tadeuszowi Hupałowskiemu i gen. Franciszkowi Puchale plany inwazji na Polskę pod pretekstem manewrów Układu Warszawskiego. (46 lat temu)
• 1982 Władze PRL rozwiązały Związek Artystów Scen Polskich (ZASP). (44 lata temu)
• 1986 Premiera filmu Tanie pieniądze w reżyserii Tomasza Lengrena. (40 lat temu)
• 1988 Podpisano niezrealizowaną umowę na produkcję modelu Fiat Uno przez Fabrykę Samochodów Osobowych w Warszawie. (38 lat temu)
• 1989 Premiera filmu Ostatni prom w reżyserii Waldemara Krzystka. (37 lat temu)
• 1993 Zainaugurowała działalność Katolicka Agencja Informacyjna (KAI). (33 lata temu)
• 1995 Władysław Bartoszewski został odznaczony Orderem Orła Białego przez prezydenta Lecha Wałęsę. (31 lat temu)
• 2008 W Poznaniu rozpoczęła się Konferencja Narodów Zjednoczonych w sprawie Zmian Klimatu. (18 lat temu)

🌍 Tego dnia na świecie

Wybór najważniejszych wydarzeń.

• 1656 Potop szwedzki: w Wiedniu podpisano traktat pomiędzy Rzecząpospolitą a Habsburgami w sprawie pomocy militarnej w walce ze Szwedami. (370 lat temu)
• 1800 W Lipsku założono wydawnictwo muzyczne Edition Peters. (226 lat temu)
• 1822 Piotr I został koronowany na cesarza Brazylii. (204 lata temu)
• 1856 W Szwecji otwarto linię kolejową Malmö-Lund. (170 lat temu)
• 1875 Francuski astronom Alphonse Borrelly odkrył planetoidę (157) Dejanira. (151 lat temu)
• 1885 W Waco w Teksasie sprzedano pierwszą butelkę napoju bezalkoholowego Dr Pepper. (141 lat temu)
• 1887 Arthur Conan Doyle opublikował nowelę Studium w szkarłacie, w której po raz pierwszy pojawiła się postać Sherlocka Holmesa. (139 lat temu)
• 1898 Duńczyk Valdemar Poulsen otrzymał patent na pierwszy magnetofon. (128 lat temu)
• 1900 W Berlinie po raz pierwszy wystąpił przed publicznością Artur Rubinstein. (126 lat temu)
• 1905 Uruchomiono komunikację tramwajową w stolicy Boliwii La Paz. (121 lat temu)
• 1922 W kanadyjskiej prowincji Nowy Brunszwik wprowadzono ruch prawostronny. (104 lata temu)
• 1936 Odsłonięto Łuk Triumfalny w Bukareszcie. (90 lat temu)
• 1942 Premier RP na Uchodźstwie gen. Władysław Sikorski przybył z wizytą do USA. (84 lata temu)
• 1954 W Lizbonie otwarto pierwszy Stadion Światła na którym mecze rozgrywała drużyna SL Benfica. (72 lata temu)
• 1958 W Teatrze Migjeni w Szkodrze odbyła się premiera pierwszej albańskiej opery Mrika z muzyką Prenka Jakovy i librettem Llazara Siliqiego. (68 lat temu)
• 1964 Malawi, Malta i Zambia zostały przyjęte do ONZ. (62 lata temu)
• 1966 W RFN utworzono rząd Kurta Georga Kiesingera (tzw. Wielkiej Koalicji CDU/CSU i SPD). (60 lat temu)
• 1967 W Wielkiej Brytanii ukazał się album Axis: Bold as Love zespołu The Jimi Hendrix Experience. (59 lat temu)
• 1976 José López Portillo został prezydentem Meksyku. (50 lat temu)
• 2001 Odbył się ostatni lot samolotu amerykańskich linii lotniczych Trans World Airlines. (25 lat temu)