Imieniny 13 grudnia

🎉 Święta i obchody

W Kościele katolickim

• bł. Antoni Grassi (oratorianin)
• św. Autbert z Cambrai (biskup)
• św. Jodok (eremita)
• św. Łucja z Syrakuz (dziewica i męczennica)
• bł. Maria Magdalena od Męki Pańskiej (zakonnica)
• św. Otylia (Odylia) z Hohenburga (opatka)

Niektóre obchody to dni nieoficjalne lub branżowe (nie są dniami wolnymi). Dzień wolny od pracy oznaczamy wprost.

📜 Tego dnia w historii Polski

• 1253 Książę Konrad I lokował Głogów na lewym brzegu Odry i nadał mu prawa miejskie. (773 lata temu)
• 1345 Heinrich IV Dusemer von Arfberg został wielkim mistrzem zakonu krzyżackiego. (681 lat temu)
• 1349 Na rozkaz króla Kazimierza Wielkiego został utopiony w Wiśle ks. Marcin Baryczka. (677 lat temu)
• 1363 Król Kazimierz III Wielki zawarł z królem Danii Waldemarem IV sojusz skierowany przeciwko zakonowi krzyżackiemu i Luksemburgom. (663 lata temu)
• 1534 Zebrał się Sejm trzebiatowski, który zapoczątkował reformację na Pomorzu Zachodnim. (492 lata temu)
• 1570 Zawarto pokój w Szczecinie kończący I wojnę północną. (456 lat temu)
• 1575 W Warszawie Anna Jagiellonka została wybrana w wolnej elekcji na króla Polski i wielkiego księcia litewskiego, a dzień później stronnictwo szlacheckie pod przewodnictwem Jana Zamoyskiego uznało ten fakt, przydając jej na małżonka księcia Siedmiogrodu Stefana Batorego. (451 lat temu)
• 1595 Kozacy zaporoscy Seweryna Nalewajki zdobyli Mohylew, splądrowali go i spalili (w tym kilka kościołów). (431 lat temu)
• 1655 Potop szwedzki: płk Gabriel Wojniłłowicz odbił Nowy Sącz. (371 lat temu)
• 1830 Sejm ogłosił wojnę z Rosją powstaniem narodowym. (196 lat temu)
• 1860 W Warszawie powstało Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych – organizacja skupiająca artystów i miłośników sztuki działająca na terenie Królestwa Polskiego. (166 lat temu)
• 1911 Premiera filmu Sąd Boży w reżyserii Stanisława Knake-Zawadzkiego. (115 lat temu)
• 1913 Na posiedzeniu Rady Naczelnej działającego w Galicji PSL nastąpił rozłam; na początku następnego roku powstały PSL „Piast” i PSL „Lewica”. (113 lat temu)
• 1919 Powstał rząd Leopolda Skulskiego. (107 lat temu)
• 1922 Marszałek Józef Piłsudski wraz z rodziną przeprowadził się z Belwederu do kamienicy Próchnickich przy ul. Koszykowej w Warszawie. (104 lata temu)
• 1923 Polska uznała ZSRR. (103 lata temu)
• 1927 Rozporządzeniem prezydenta Rzeczypospolitej Ignacego Mościckiego odcień czerwieni na fladze Rzeczypospolitej Polskiej zmieniono z karmazynu na cynober. (99 lat temu)
• 1930 Sejm Śląski przyjął uchwałę domagającą się uwolnienia posła Wojciecha Korfantego. (96 lat temu)
• 1936 Dokonano oblotu bombowca PZL.37 Łoś. (90 lat temu)
• 1936 Oddano do użytku zaporę na Sole w Porąbce. (90 lat temu)
• 1936 W KWK „Eminencja” w Katowicach rozpoczął się strajk okupacyjny w obronie górników zagrożonych zwolnieniami. (90 lat temu)
• 1943 Na ul. Daniłowiczowskiej w Warszawie, podczas akcji Braun przygotowanej przez oddział dywersji bojowej Kedywu Agat, zostali zastrzeleni: kierownik miejskiego urzędu kwaterunkowego Emil Braun, towarzysząca mu kobieta oraz idący wraz z nimi architekt i inżynier Friedrich Pabst, od którego nazwiska pochodzi nazwa projektu przebudowy Warszawy – tzw. planu Pabsta. (83 lata temu)
• 1944 Grupa plut. Feliksa Maziarskiego z oddziału AK kpt. Dragana Sotirovicia uwolniła 11 zatrzymanych w areszcie powiatowego UBP w Brzozowie. (82 lata temu)
• 1945 Zakończył się I Zjazd PPR. Sekretarzem generalnym został wybrany Władysław Gomułka. (81 lat temu)
• 1954 Władysław Gomułka został zwolniony z więzienia. (72 lata temu)
• 1961 W Stoczni Gdańskiej wybuchł pożar na statku MS „Maria Konopnicka”, w wyniku którego zginęło 22 stoczniowców. (65 lat temu)
• 1967 18 osób zginęło we wsi Iwiny w wyniku przejścia fali powodziowej wywołanej przerwaniem grobli stawu osadów poflotacyjnych przy kopalni miedzi „Konrad”. (59 lat temu)
• 1980 Nieznani sprawcy zabili pałką 9 z 14 zagrożonych wyginięciem dropi z hodowli w Siemianicach, a dwa lata później kolejne dwa. Doprowadziło to do wyginięcia tego gatunku w Polsce (ostatni drop padł w 1989). (46 lat temu)
• 1981 Decyzją Rady Państwa z dnia poprzedniego o północy został wprowadzony stan wojenny, powołano Wojskową Radę Ocalenia Narodowego, władzę w kraju przejęło wojsko, internowano działaczy opozycyjnych, zawieszono naukę w szkołach i na uczelniach, wprowadzono cenzurę korespondencji, przerwano łączność telefoniczną, wprowadzono godzinę milicyjną. (45 lat temu)
• 1989 Premiera dramatu politycznego Przesłuchanie w reżyserii Ryszarda Bugajskiego. (37 lat temu)
• 1991 Premiera komedii filmowej Rozmowy kontrolowane w reżyserii Sylwestra Chęcińskiego. (35 lat temu)
• 2002 Rząd Leszka Millera zakończył w Kopenhadze negocjacje dotyczące warunków członkostwa Polski w Unii Europejskiej. (24 lata temu)
• 2008 Uroczyście otwarto nowy gmach Opery Krakowskiej. (18 lat temu)
• 2020 Oddano do użytku zelektryfikowany odcinek Lublin Zemborzyce – Stalowa Wola Rozwadów kończąc tym samym elektryfikację całej linii kolejowej nr 68. (6 lat temu)
• 2023 Prezydent RP Andrzej Duda dokonał zaprzysiężenia trzeciego rządu Donalda Tuska. (3 lata temu)

🌍 Tego dnia na świecie

Wybór najważniejszych wydarzeń.

• 1294 Celestyn V, jako pierwszy w historii papież, złożył urząd, po czym zostało zwołane konklawe w Castel Nuovo w Neapolu. (732 lata temu)
• 1900 Uruchomiono pierwszą wąskotorową linię kolejową na Bornholmie. (126 lat temu)
• 1918 Thomas Woodrow Wilson przybył na pokładzie okrętu wojennego do Francji, aby wziąć udział w powojennych rokowaniach pokojowych i został tym samym pierwszym urzędującym prezydentem USA, który odwiedził Europę. (108 lat temu)
• 1928 W nowojorskiej Carnegie Hall odbyła się premiera poematu symfonicznego George’a Gershwina Amerykanin w Paryżu. (98 lat temu)
• 1930 Théodore Steeg został premierem Francji. (96 lat temu)
• 1940 Marcel Déat założył w Paryżu kolaboracyjne faszystowskie Zgromadzenie Narodowo-Ludowe (RNP). (86 lat temu)
• 1949 Sidney Holland został premierem Nowej Zelandii. (77 lat temu)
• 1951 Weszła w życie Karta Organizacji Państw Amerykańskich. (75 lat temu)
• 1962 NASA wystrzeliła pierwszego satelitę telekomunikacyjnego Relay 1. (64 lata temu)
• 1969 Płk Paul-Émile de Souza został ogłoszony przez wojsko przewodniczącym Dahomeju (Beninu). (57 lat temu)
• 1972 Premiery filmów: Tragedia „Posejdona” w reżyserii Ronalda Neame i Irwina Allena oraz Ucieczka gangstera w reżyserii Sama Peckinpaha. (54 lata temu)
• 1974 Proklamowano Republikę Malty. Pierwszym prezydentem został Anthony Mamo. (52 lata temu)
• 1978 W Tokio założono studio Gallop produkujące filmy anime. (48 lat temu)
• 1983 Turgut Özal został premierem Turcji. (43 lata temu)
• 1984 W Australii powstał drugi gabinet Boba Hawke’a. (42 lata temu)
• 1985 Eksperymentalny amerykański Grumman X-29 jako pierwszy samolot z ujemnym skosem skrzydeł przekroczył barierę dźwięku. (41 lat temu)
• 1994 Na Słowacji utworzono trzeci rząd Vladimíra Mečiara. (32 lata temu)
• 2001 Premiera filmu Piękny umysł w reżyserii Rona Howarda. (25 lat temu)
• 2009 W trakcie wizyty w Mediolanie premier Włoch Silvio Berlusconi został trafiony w twarz miniaturką miejscowej katedry, doznając złamania nosa i kilku zębów. (17 lat temu)
• 2016 Saulius Skvernelis został premierem Litwy. (10 lat temu)