Imieniny 3 października

🎉 Święta i obchody

W Kościele katolickim

• św. Chrodegang (biskup Metzu)
• święci: Ewald Biały i Ewald Czarny (bracia; misjonarze i męczennicy z VII wieku)
• bł. Utto z Metten
• Transitus – nabożeństwo upamiętniające śmierć św. Franciszka z Asyżu

Niektóre obchody to dni nieoficjalne lub branżowe (nie są dniami wolnymi). Dzień wolny od pracy oznaczamy wprost.

📜 Tego dnia w historii Polski

• 1449 Biskup krakowski kardynał Zbigniew Oleśnicki wraz ze swoim bratem Janem wystawili akt fundacyjny klasztoru paulinów w Pińczowie. (577 lat temu)
• 1501 Sejm walny w Piotrkowie wybrał Aleksandra Jagiellończyka na króla Polski. (525 lat temu)
• 1633 III wojna polsko-rosyjska: zakończyło się nieudane rosyjskie oblężenie Smoleńska. (393 lata temu)
• 1654 IV wojna-polsko-rosyjska: wojska rosyjskie zdobyły Smoleńsk. (372 lata temu)
• 1655 Potop szwedzki: zwycięstwo wojsk szwedzkich w bitwie pod Wojniczem. (371 lat temu)
• 1705 Dzień przed koronacją na króla Polski Stanisław Leszczyński podpisał pacta conventa. (321 lat temu)
• 1770 Konfederacja barska: rozpoczęła się bitwa pod Lackową. (256 lat temu)
• 1846 Zakończono budowę Kolei Górnośląskiej łączącej Wrocław z Mysłowicami. (180 lat temu)
• 1905 W Łodzi odbył się gromadzący wielotysięczny tłum pogrzeb przemysłowca branży włókienniczej Juliusza Kunitzera, zastrzelonego 30 września w tramwaju przez członków PPS – Adolfa Szulca i Stefana Jędrasa. (121 lat temu)
• 1905 W Szczecinie została otwarta Biblioteka Miejska (obecnie Książnica Pomorska im. Stanisława Staszica). (121 lat temu)
• 1914 I wojna światowa: stoczono bitwę pod Sochaczewem. (112 lat temu)
• 1922 Rozpoczęło działalność Gimnazjum im. Adama Mickiewicza w Prużanie (obecnie Białoruś). (104 lata temu)
• 1926 Została założona Narodowa Partia Robotnicza-Lewica. (100 lat temu)
• 1933 Marszałek Polski Józef Piłsudski został Honorowym Obywatelem Miasta Krakowa. (93 lata temu)
• 1944 64. dzień powstania warszawskiego: po północy z 2 na 3 października podpisano honorowy akt o kapitulacji powstania warszawskiego. (82 lata temu)
• 1944 Gen. Leopold Okulicki objął stanowisko Komendanta Głównego Armii Krajowej. (82 lata temu)
• 1949 Polskie Radio uruchomiło drugi program ogólnopolski. (77 lat temu)
• 1958 Premiera filmu Popiół i diament w reżyserii Andrzeja Wajdy. (68 lat temu)
• 1973 Dokonano oblotu szybowca SZD-41 Jantar Standard. (53 lata temu)
• 1978 Utworzono Wydział Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach (od 2019 jako Szkoła Filmowa im. Krzysztofa Kieślowskiego Uniwersytetu Śląskiego). (48 lat temu)
• 1979 7 górników zginęło wskutek wyrzutu skał w KWK „Nowa Ruda”. (47 lat temu)
• 1982 Telewizja Polska wyemitowała premierowy odcinek serialu Jan Serce w reżyserii Radosława Piwowarskiego. (44 lata temu)
• 1988 Premiera filmu Klątwa Doliny Węży w reżyserii Marka Piestraka. (38 lat temu)
• 1994 Rada Ministrów podjęła decyzję o wysłaniu kontyngentu wojskowego na Haiti. (32 lata temu)
• 1996 Wisława Szymborska została ogłoszona laureatką Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. (30 lat temu)
• 1997 Wystartowała telewizja TVN. (29 lat temu)
• 2005 Widoczne było częściowe zaćmienie Słońca. (21 lat temu)
• 2015 Dwóch paralotniarzy zginęło w wyniku zderzenia w powietrzu nad Włoszczową (11 lat temu)
• 2023 W Legnicy zanotowano 29,3 st. C. Padł polski rekord temperatury maksymalnej dla października. (3 lata temu)

🌍 Tego dnia na świecie

Wybór najważniejszych wydarzeń.

• 1823 Francuskie wojska interwencyjne zdobyły Kadyks, gdzie schronili się członkowie rządu i Kortezów, co zakończyło tzw. trzylecie liberalne w Hiszpanii. (203 lata temu)
• 1839 Otwarto pierwszą linię kolejową we Włoszech (Neapol-Portici). (187 lat temu)
• 1883 W Berlinie odbyła się premiera operetki Noc w Wenecji Johanna Straussa (syna). (143 lata temu)
• 1897 Aleksandros Zaimis został premierem Grecji. (129 lat temu)
• 1900 W Birmingham odbyło się pierwsze publiczne wykonanie oratorium Sen Gerontiusa z muzyką Edwarda Elgara i librettem Johna Henry’ego Newmana. (126 lat temu)
• 1904 Niemiecki astronom Paul Götz odkrył planetoidę (545) Messalina. (122 lata temu)
• 1906 SOS został przyjęty jako międzynarodowy sygnał ratunkowy. (120 lat temu)
• 1910 Austriacki astronom Johann Palisa odkrył planetoidę (703) Noëmi. (116 lat temu)
• 1918 Maximilian von Baden został kanclerzem Cesarstwa Niemieckiego i premierem Prus. (108 lat temu)
• 1918 Premiera niemieckiego horroru niemego Oczy mumii Ma w reżyserii Ernsta Lubitscha. (108 lat temu)
• 1925 Zwodowano amerykański lotniskowiec USS „Lexington”. (101 lat temu)
• 1926 Słowacki speleolog Ján Majko odkrył jaskinię Domica, będącą słowacką częścią leżącej na granicy z Węgrami największej w Krasie Słowacko-Węgierskim jaskini Baradla. (100 lat temu)
• 1926 Premiera amerykańskiego filmu Kusicielka w reżyserii Freda Niblo i Mauritza Stillera. (100 lat temu)
• 1938 W lesie pod Moskwą utworzono pierwszą szkołę radzieckiego wywiadu zagranicznego. (88 lat temu)
• 1941 Premiera filmu Sokół maltański w reżyserii Johna Hustona. (85 lat temu)
• 1942 Z poligonu w Peenemünde na wyspie Uznam wystrzelono pierwszą rakietę V-2. Był to pierwszy ziemski obiekt, który przekroczył umowną granicę kosmosu. (84 lata temu)
• 1966 Na pustyni Negew w Izraelu otwarto bazę lotniczą Chacerim. (60 lat temu)
• 1976 Koalicja SPD-FDP wygrała ponownie wybory parlamentarne w RFN. (50 lat temu)
• 1982 Holender Johan Taks dokonał pierwszego wejścia na szczyt siedmiotysięcznika Changtse w Himalajach. (44 lata temu)
• 2016 Kersti Kaljulaid jako pierwsza kobieta została wybrana przez parlament na urząd prezydenta Estonii. (10 lat temu)