Imieniny 9 września

🎉 Święta i obchody

W Kościele katolickim

• bł. Aniela Salawa (tercjarka)
• św. Audomar (biskup Thérouanne)
• bł. Eutymia Üffing (zakonnica)
• bł. Jakub Laval (duchacz)
• św. Kiaran z Clonmacnois (apostoł Irlandii)
• bł. Piotr Bonhomme (prekursor oświaty dla głuchoniemych)
• św. Piotr Klawer (prezbiter)

Niektóre obchody to dni nieoficjalne lub branżowe (nie są dniami wolnymi). Dzień wolny od pracy oznaczamy wprost.

📜 Tego dnia w historii Polski

• 1310 Margrabia brandenburski Waldemar Wielki nadał Słupskowi odnowione prawa miejskie na prawie magdeburskim. (716 lat temu)
• 1370 Król Kazimierz III Wielki został ciężko ranny w nogę podczas polowania na jelenie w Przedborzu, co doprowadziło do jego śmierci 5 listopada w Krakowie. (656 lat temu)
• 1409 Król Władysław II Jagiełło wydał w Wolborzu odezwę skierowaną do duchowieństwa, panów świeckich i książąt chrześcijańskich, zawierającą 29 artykułów z zarzutami wobec zakonu krzyżackiego. (617 lat temu)
• 1551 Chan krymski Dewlet I Girej rozpoczął oblężenie zamku w Bracławiu. (475 lat temu)
• 1655 Potop szwedzki: zwycięstwo wojsk polskich w bitwie pod Inowłodzem. (371 lat temu)
• 1698 Hetman polny koronny Feliks Kazimierz Potocki pokonał Tatarów w bitwie pod Podhajcami (ostatnia zwycięska bitwa wojska polskiego nad Tatarami). (328 lat temu)
• 1904 W Tarnobrzegu odsłonięto pomnik Bartosza Głowackiego. (122 lata temu)
• 1911 Zniesiono ograniczenia budowlane na esplanadach fortecznych w zlikwidowanej 16 sierpnia carskiej Twierdzy Warszawa. Rozpoczęła się rozbudowa miasta. (115 lat temu)
• 1923 Ukazało się pierwsze wydanie tygodnika katolickiego „Gość Niedzielny”. (103 lata temu)
• 1930 W nocy z 9 na 10 września aresztowano 19 byłych posłów, przywódców nowo powstałego lewicowego komitetu wyborczego Związek Obrony Prawa i Wolności Ludu. (96 lat temu)
• 1934 W rozegranym w Warszawie towarzyskim meczu piłkarskim Polska przegrała z Niemcami 2:5. (92 lata temu)
• 1936 Założono Automobilklub Kielecki. (90 lat temu)
• 1939 Kampania wrześniowa: (87 lat temu)
• 1939 Nieudana próba zdobycia Warszawy przez Niemców. (87 lat temu)
• 1939 Powstał Sondergericht Bromberg (Sąd Specjalny w Bydgoszczy). W pierwszych miesiącach okupacji niemieckiej rozpatrywał przede wszystkim sprawy Polaków oskarżanych o rzekome prześladowanie miejscowych volksdeutschów podczas wydarzeń tzw. bydgoskiej „krwawej niedzieli”. (87 lat temu)
• 1939 Rozpoczęła się bitwa nad Bzurą. (87 lat temu)
• 1939 Stoczono bitwę pod Broniną. (87 lat temu)
• 1939 Wojska niemieckie zajęły Płock, Redę, Rzeszów i Żnin. (87 lat temu)
• 1939 Zakończyła się bitwa pod Iłżą. (87 lat temu)
• 1939 Zbrodnia w Ciepielowie na 300 polskich jeńcach wojennych. (87 lat temu)
• 1942 Zakończyła się likwidacja getta żydowskiego w Beresteczku. (84 lata temu)
• 1944 40. dzień powstania warszawskiego: dobrowolna ewakuacja z miasta 8000 ludzi. Silne ataki hitlerowców skierowane na północne Śródmieście i Czerniaków. (82 lata temu)
• 1944 PKWN zawarł tzw. Układy republikańskie z Białoruską SRR i Ukraińską SRR. Na ich mocy (i podpisanego później układu z Litewską SRR) dokonano przymusowych wysiedleń osób narodowości polskiej i żydowskiej posiadających polskie obywatelstwo z obszarów wschodnich II Rzeczypospolitej, które po wojnie weszły w skład ZSRR. Ludność litewską, białoruską, a przede wszystkim ukraińską przesiedlono do odpowiednich republik radzieckich. (82 lata temu)
• 1951 W swym mieszkaniu w Warszawie został zastrzelony przez członków zbrojnego podziemia aktor Stefan Martyka, prowadzący w Polskim Radiu audycję propagandową Fala 49. (75 lat temu)
• 1957 Założono Polski Związek Rugby. (69 lat temu)
• 1959 Dokonano oblotu szybowca SZD-20 Wampir 2. (67 lat temu)
• 1959 Roman Polański ożenił się z aktorką Barbarą Kwiatkowską. (67 lat temu)
• 1962 Konsekracja katedry Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gorzowie Wielkopolskim. (64 lata temu)
• 1967 Dokonano ponownego odsłonięcia zrekonstruowanego po zniszczeniach wojennych Pomnika Lotnika w Warszawie. (59 lat temu)
• 1970 Premiera 1. odcinka serialu telewizyjnego Kolumbowie w reżyserii Janusza Morgensterna. (56 lat temu)
• 1971 Premiera 1. odcinka serialu telewizyjnego Przygody psa Cywila w reżyserii Krzysztofa Szmagiera. (55 lat temu)
• 1978 Kopalnia Soli „Wieliczka” została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO. (48 lat temu)
• 1993 Utworzono Biebrzański Park Narodowy. (33 lata temu)
• 1996 Powołano Radę Języka Polskiego. (30 lat temu)
• 2001 Czech Ondřej Sosenka wygrał 58. Tour de Pologne. (25 lat temu)
• 2012 Otwarto Lotnisko Kołobrzeg-Bagicz. (14 lat temu)
• 2012 W Poznaniu zakończyły się X Mistrzostwa Świata w Kajak-Polo. Tytuły mistrzowskie zdobyli Australijczycy i Australijki, a w kategorii do 21 lat Belgowie i Kanadyjki. (14 lat temu)
• 2023 W katedrze polskokatolickiej św. Marii Magdaleny we Wrocławiu odbyła się uroczystość udzielenia sakry biskupiej czterem nowo wybranym biskupom elektom Kościoła Polskokatolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej; zwierzchnikowi Kościoła ks. Andrzejowi Gontarkowi, będącemu z urzędu także ordynariuszem diecezji warszawskiej oraz przewodniczącym Rady Synodalnej Kościoła, ordynariuszowi diecezji krakowsko-częstochowskiej ks. inf. Antoniemu Normanowi, ordynariuszowi diecezji wrocławskiej ks. inf. Stanisławowi Bosemu oraz nowo wybranemu biskupowi pomocniczemu diecezji warszawskiej ks. Henrykowi Dąbrowskiemu. (3 lata temu)
• 2024 Dworzec kolejowy w Tarnowie otrzymał imię Wincentego Witosa. (2 lata temu)

🌍 Tego dnia na świecie

Wybór najważniejszych wydarzeń.

• 1826 Agustín Eyzaguirre został prezydentem Chile. (200 lat temu)
• 1857 Niemiecki astronom Hermann Goldschmidt odkrył planetoidę (56) Melete. (169 lat temu)
• 1886 Podpisano Konwencję berneńską o ochronie dzieł literackich i artystycznych. (140 lat temu)
• 1892 Amerykański astronom Edward Emerson Barnard odkrył Amalteę, jeden z księżyców Jowisza. (134 lata temu)
• 1896 Niemiecki chirurg Ludwig Rehn przeprowadził pierwszą udaną operację serca. (130 lat temu)
• 1909 W Santa Monica w Kalifornii otwarto molo o długości 490 m. (117 lat temu)
• 1913 Rosyjski pilot Piotr Niestierow wykonał nad Kijowem samolotem Nieuport pierwszą w historii pętlę. (113 lat temu)
• 1928 Reprezentant Haiti Sylvio Cator ustanowił w Paryżu rekord świata w skoku w dal (7,93 m). (98 lat temu)
• 1929 Dokonano oblotu brytyjskiego samolotu szkolno-treningowego de Havilland Puss Moth. (97 lat temu)
• 1944 Wystrzelono pierwsze dwa niemieckie pociski rakietowe V2 na Londyn. (82 lata temu)
• 1951 Żołnierze Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej, wkroczyli do stolicy Tybetu Lhasy. (75 lat temu)
• 1960 Podczas XVII Letnich Igrzysk Olimpijskich w Rzymie sztangista Ireneusz Paliński zdobył złoty medal w wadze półciężkiej. (66 lat temu)
• 1965 Zainaugurował działalność Uniwersytet Simona Frasera w Burnaby pod Vancouver w kanadyjskiej prowincji Kolumbia Brytyjska. (61 lat temu)
• 1970 Premiera amerykańsko-włoskiego dramatu wojennego Gniazdo szerszeni w reżyserii Phila Karsona i Franco Cirino. (56 lat temu)
• 1972 Podczas XX Letnich Igrzysk Olimpijskich w Monachium Władysław Komar zdobył złoty medal w konkursie pchnięcia kulą. (54 lata temu)
• 1976 W Japonii trafił do handlu pierwszy magnetowid pracujący w standardzie VHS, opracowanym przez koncern JVC. (50 lat temu)
• 1976 W Nishitōkyō w aglomeracji Tokio założono studio zajmujące się animacją i produkcją anime Shin-Ei Animation. (50 lat temu)
• 1976 90 osób zginęło w zderzeniu samolotów An-24 i Jak-40 nad rosyjską Anapą. (50 lat temu)
• 2001 Otwarto Muzeum Żydowskie w Berlinie. (25 lat temu)
• 2006 Rozpoczęła się misja STS-115 wahadłowca Atlantis. (20 lat temu)